زخم های پا یکی از شایع ترین عوارض دیابت هستند و بین 15 تا 25 درصد بیماران را درگیر میکنند.
مصرف داروها، داشتن یک رژیم غذایی سالم و ورزش منظم میتواند به کنترل دیابت کمک کند. با این حال، این اقدامات لزوماً از ایجاد زخم ها یا دیگر جراحت های دیر بهبود جلوگیری نمیکنند.
اگر شما یا یکی از عزیزانتان دچار زخم های دیابتی هستید، تمیز و استریل نگه داشتن آن ها بسیار مهم است. در ادامه یک راهنمای مرحله به مرحله برای تمیز کردن و پانسمان زخم های پای دیابتی آمده است که شامل نکاتی از یک متخصص پا (پودیاتریست) می باشد که کمک کننده است.
وسایلی که برای جعبه کمک های اولیه زخم دیابتی لازم دارید
برای مراقبت از زخم یک کیت کمک های اولیه شامل موارد زیر آماده کنید:
گاز استریل
باند
پماد آنتی بیوتیک
گاز استریل و باند ها باید استریل بوده و در بسته بندی پلمپ شده قرار داشته باشند تا از آلودگی جلوگیری شود.
پماد یا کرم آنتی باکتریال باید حاوی پوویدون- ید یا کلرهگزیدین گلوکونات باشد که هر دو در از بین بردن باکتری ها و پیشگیری از عفونت موثر هستند.
تمیز کردن و پانسمان زخم پای دیابتی در خانه
مرحله 1:
شستن دست ها با آب و صابون
اطمینان حاصل کنید که آب گرم است و دست هایتان را کاملا بشویید، بطوری که انگشتان، کف دست و پشت دست ها را خوب بسابید.
مرحله 2:
از محلول سالین استریل یا آب تمیز برای شستشوی زخم استفاده کنید تا هرگونه آلودگی یا ذرات اضافی از بین برود. زخم را در صورت نیاز چندین بار شستشو دهید.
همراهان بیمار دیابتی و خود بیمار باید از استفاده از الکل یا پراکسید هیدروژن برای تمیز کردن های دیابتی خودداری کنند، این ترکیبات به بافت های اطراف آسیب زیادی میرسانند.
بعد از تمیز کردن زخم، آن را با یک حوله یا دستمال تمیز به آرامی خشک کنید. این کار میتواند به از بین بردن رطوبت اضافی کمک کرده و از رشد باکتری ها در محیط مرطوب جلوگیری کنند.
مرحله 3:
پماد یا کرم آنتی باکتریال را روی زخم بزنید.
مقداری پماد یا کرم آنتی باکتریال به اندازه یک سکه کوچک روی زخم قرار دهید و آن را به آرامی و یکنواخت پخش کنید.
مطمئن شوید که پماد یا کرم تا لبه های زخم کشیده شده است و نواحی قرمز، خارش دار یا تحریک شده اطراف زخم را نیز پوشش می دهد.
مرحله 4:
پوشاندن زخم
یک گاز استریل را از بسته بندی خارج کنید و با دقت آن را روی زخم دیابتی قرار دهید.
یکی از رایج ترین اشتباهات در پانسمان زخم این است که مراقبان از وسایل غیر استریل برای تمیز کردن یا پانسمان زخم استفاده میکنند.
این کار میتواند باکتری های مضر را وارد زخم کند و خطر عفونت را افزایش دهد.
مرحله 5:
بستن گاز یا باند
از یک باند یا نوار محافظ استریل برای ثابت نگه داشتن گاز روی زخم استفاده کنید.
یکی دیگر از رایج ترین اشتباهات پانسمان بیش از حد محکم بستن زخم است، اگر مراقب نباشید، این کار میتواند جریان خون ناحیه آسیب دیده را محدود کند و آسیب بیشتری ایجاد کند.
پس از بستن بانداژ، مطمئن شوید که بانداژ بیش از حد محکم نباشد و گردش خون خود را سریع بررسی کنید.
برای این کار، ناخن خود را به آرامی روی پوست نزدیک بانداژ فشار دهید تا رنگ آن سفید شود.
اگر پس از برداشتن انگشت رنگ پوست فورا برنگردد، به این معنی است که بانداژ بیش از حد محکم است.
برای جلوگیری از انتشار باکتری ها دوباره دستانتان را با آب و صابون شستشو دهید.
هرچند وقت یکبار باید پانسمان عزیرانمان را تعویض کنیم؟
این سوال یکی از رایج ترین سوالات بین بیماران دیابتی است.
فواصل تعویض پانسمان ها به شدت زخم و میزان ترشحات آن بستگی دارد .
به طور کلی، پانسمان باید حداقل روزی یکبار تعویض شود یا زودتر اگر خیس یا کثیف شود.
مهم است که زخم را برای نشانه های عفونت مانند:
قرمزی
تورم
ترشح
بررسی کنید
آیا برای زخم پای دیابتی به پزشک مراجعه کنم ؟
بیشتر زخم های خفیف دیابتی با درمان خانگی بهتر می شوند، اما اگر زخم عمیق، بزرگ و عفونی باشد یا طی چند روز نشانه ای از بهبود نداشته باشد باید سریعا به پزشک مراجعه شود.
نشانه هایی مانند درد رو به افزایش ، قرمزی یا گرمی در اطراف زخم، وجود چرک یا ترشحات بد بو باید فورا با پزشک مشورت شوند.
تمیز کردن و پانسمان صحیح زخم پای دیابتی را میتوان در خانه و با چند محصول ساده و چند مرحله آسان انجام داد.
مهم ترین نکته این است که دست هایتان را تمیزنگه دارید و از گاز استریل و بانداژ استریل استفاده کنید.
عفونت ها یکی از بزرگ ترین خطرات مربوط به زخم های باز هستند، بنابراین جلوگیری از ورود باکتری امری حیاتی است.